Китоб ўқиш шунчаки ором олиш эмас. Олимлар аниқлашича, доимий мутолаа инсон мияси, психикаси ва ҳатто жисмоний саломатлигига кучли ижобий таъсир кўрсатади. Қуйида китоб ўқишнинг илм-фан томонидан исботланган 10 та асосий фойдаси билан танишинг.

1. Мия фаолиятини кучайтиради.
Китоб ўқиш пайтида инсон миясининг бир вақтнинг ўзида бир нечта қисми ишлайди: хотира, тасаввур, диққат ва таҳлил марказлари фаоллашади. Неврологик тадқиқотлар мутолаа миядаги нейрон алоқаларни кучайтиришини кўрсатган.
2. Хотирани яхшилайди.
Бадиий асардаги қаҳрамонлар, воқеалар, жойлар ва сюжет чизиғини эслаб қолиш мия учун машқ вазифасини ўтайди. Бу эса қисқа ва узоқ муддатли хотирани ривожлантиради.
3. Стрессни камайтиради.
Тадқиқотларга кўра, ҳатто 20–30 дақиқа китоб ўқиш стресс даражасини сезиларли равишда пасайтиради. Мутолаа инсонни ташқи ташвишлардан чалғитиб, асаб тизимини тинчлантиради.
4. Луғат бойлигини оширади.
Кўп китоб ўқийдиган инсон янги сўзлар, иборалар ва фикрни ифодалаш усулларини табиий равишда ўзлаштиради. Бу эса нутқни бойитади ва фикрни равон баён қилишга ёрдам беради.
5. Таҳлилий фикрлашни ривожлантиради.
Асар мазмунини тушуниш, сабаб-оқибатни англаш, қаҳрамонларни таҳлил қилиш инсоннинг мантиқий ва танқидий фикрлаш қобилиятини кучайтиради.
6. Диққатни жамлашни ўргатади.
Телефон ва ижтимоий тармоқлар замонида диққатни бир жойга тўплаш қийинлашган. Китоб эса диққатни узоқ вақт бир нуқтада ушлаш қобилиятини мустаҳкамлайди.
7. Ҳамдардлик ҳиссини оширади.
Бадиий асарлар ўқиш бошқа инсонларнинг ҳиссиётини тушуниш қобилиятини кучайтиради. Психологлар буни “эмпатия” деб атайди.
8. Уйқуни яхшилайди.
Ухлашдан олдин китоб мутолаа қилиш организмга дам олиш сигналини беради ва тезроқ ухлашга ёрдам беради. Айниқса қоғоз китоб экрандан кўра самаралироқ.
9. Кексаликда ақлий пасайишни секинлаштиради.
14 йиллик кузатув тадқиқотлари кўрсатишича, кўп китоб ўқийдиган инсонларда қариликда хотира пасайиши секин кечади.
10. Умрни узайтириши мумкин.
Йирик тадқиқотлар ҳар куни китоб ўқийдиган одамлар ўртача даражада бошқаларга қараганда узоқроқ яшашини кўрсатган. Айрим кузатувларда бу фарқ тахминан 2 йилгача экани айтилади.
Китоб, бу – шунчаки қоғоз эмас. У мия учун тренажёр, руҳ учун ором, билим учун хазинадир. Кунига атиги 15–20 дақиқа мутолаа қилиш ҳам ҳаёт сифатига катта таъсир кўрсатиши мумкин. 

А.Фатҳуллаев