АҚШ ва Эрон урушни тўхтатиш бўйича келишув арафасида – Axios
АҚШ ва Эрон ўртасида урушни тугатишга қаратилган музокаралар ҳал қилувчи босқичга етди.
Axios нашрининг ёзишича, томонлар бир саҳифалик меморандум лойиҳаси устида келишувга яқинлашган бўлиб, бу ҳужжат урушни тўхтатиш ва кейинги кенг қамровли музокаралар учун асос яратиши мумкин.
Маълум қилинишича, ҳозирги пайтда томонлар бир қатор муҳим масалалар бўйича якуний жавобларни кутмоқда. Расмий келишув ҳали имзоланмаган бўлса-да, бу ҳолат музокаралар бошланганидан бери энг яқин натижа сифатида баҳоланмоқда.
Меморандумда Эроннинг ядровий бойитишни вақтинча тўхтатиши, АҚШнинг эса санкцияларни босқичма-босқич бекор қилиши ва музлатилган маблағларни қайтариши каби шартлар назарда тутилган. Шунингдек, Ҳўрмуз бўғози орқали кемалар ҳаракатига қўйилган чекловларни юмшатиш ҳам келишувнинг асосий қисмларидан бири ҳисобланади.
Ҳужжат имзоланган тақдирда, 30 кунлик музокаралар даври бошланади. Бу вақт ичида томонлар ядро дастури, санкциялар ва бўғоз фаолияти бўйича батафсил келишув ишлаб чиқиши кутилмоқда. Музокаралар Исломобод ёки Женевада ўтказилиши мумкин.
Энг баҳсли масалалардан бири ядровий бойитиш муддати бўлиб қолмоқда. АҚШ узоқ муддатли чекловни талаб қилмоқда, Эрон эса қисқароқ муддатни таклиф этган. Ҳозирда 12–15 йиллик вариант муҳокама қилинмоқда.
Шу билан бирга, Эроннинг ядровий қурол яратмаслик мажбурияти, халқаро инспекцияларни кучайтириш ва ҳатто бойитилган уранни мамлакатдан олиб чиқиш каби масалалар ҳам кун тартибида турибди.
Айни пайтда, сиёсий омиллар музокараларга таъсир кўрсатмоқда. АҚШ расмийлари Эрон раҳбарияти ичида ягона позиция шаклланмаганини таъкидламоқда. Шу сабабли ҳатто дастлабки келишувга эришиш ҳам осон кечмаслиги мумкин.
Шунга қарамай, кузатувчилар фикрича, музокаралардаги илгарилаш АҚШ томонидан Ҳўрмуз бўғозидаги ҳарбий босимни вақтинча пасайтиришга олиб келган.
Умуман олганда, томонлар ўртасидаги ушбу ҳужжат минтақадаги ҳарбий ҳаракатларни тўхтатиш учун муҳим қадам бўлиши мумкин. Бироқ барқарор тинчликка эришиш кейинги музокаралар натижасига боғлиқ бўлиб қолмоқда.


Изоҳ қолдириш учун сайтда рўйхатдан ўтинг
Кириш
Ижтимоий тармоқлар орқали киринг
FacebookTwitter