Dunyo okeanlari va dengizlarining iyul oyidagi o‘rtacha yuza harorati kuzatuvlar tarixidagi eng yuqori ko‘rsatkichga yetdi. Yevropa Ittifoqining Kopernik iqlim o‘zgarishi xizmati ma’lumotlariga ko‘ra, Atlantika okeani sohillari va G‘arbiy O‘rta yer dengizida iyul oyidagi dengiz yuzasi harorati rekord darajaga ko‘tarildi.

Qutb hududlaridan tashqaridagi dunyo bo‘yicha o‘rtacha dengiz yuzasi harorati 2023-yil iyul oyida qayd etilgan avvalgi rekorddan ham oshdi. Global yuza havo harorati esa joriy yilning iyul oyida 2024-yil iyulidagi ko‘rsatkichga nisbatan 0,01 darajaga past bo‘ldi. Olimlar bu holatni kuzatuvlar tarixidagi ikkinchi eng issiq iyul oyi sifatida baholadi.

G‘arbiy Yevropada kuchli issiq va yong‘inlar kuzatildi

G‘arbiy Yevropa meteorologik kuzatuvlar boshlanganidan beri eng issiq iyun-iyul davrini boshdan kechirdi. Kuchli issiq O‘rta yer dengizi bo‘ylab katta hududlarni qamrab olgan o‘rmon yong‘inlariga sabab bo‘ldi. Kopernik ma’lumotlariga ko‘ra, 2026-yil yozining dastlabki ikki oyidagi harorat me’yoriy ko‘rsatkichdan 2,79 daraja yuqori bo‘lib, to‘rt yil avvalgi rekordni yangiladi.

Yevropa O‘rta muddatli ob-havoni bashorat qilish markazi iqlimshunosining ta’kidlashicha, uzoq vaqt saqlangan yuqori bosimli atmosfera tizimlari issiq havoni G‘arbiy Yevropa ustida ushlab qolgan. Bu esa haddan tashqari issiq haroratning kuzatilishiga olib kelgan. Ma’lumotlarga ko‘ra, qurib borayotgan tuproq o‘zining tabiiy sovutish qobiliyatini yo‘qotgan.

Issiq to‘lqinlari va qurg‘oqchilik ishlab chiqarishga salbiy ta’sir ko‘rsatdi

Fransiya, Ispaniya, Germaniya va Angliyaning ayrim hududlarini qamrab olgan qurg‘oqchilik tufayli daryolardagi suv oqimi kamaydi. Suv sathining pasayishi suv ta’minoti, sug‘orish tizimlari va elektr stansiyalariga salbiy ta’sir ko‘rsatdi.

Polshadagi ikkita ko‘mir elektr stansiyasi, Vengriyada esa mamlakatdagi yagona atom elektr stansiyasi sovutish uchun suv yetarli bo‘lmagani sababli ishlab chiqarishni vaqtincha to‘xtatdi. Dastlabki hisob-kitoblarga ko‘ra, iyun oyidagi issiq havo don yetishtiruvchilarga 2 milliard yevro miqdorida zarar keltirgan. Yevropa Iqtisodiyot instituti tomonidan o‘tkazilgan tadqiqotda qurg‘oqchilik qishloq xo‘jaligidan tashqari, ishlab chiqarish va qurilish sohalariga ham uzoq muddatli iqtisodiy ta’sir ko‘rsatgani qayd etildi. Yevropa O‘rmon Yong‘inlari Axborot Tizimi ma’lumotlariga ko‘ra, yil boshidan buyon Yevropa Ittifoqi bo‘ylab qariyb 500 ming gektar maydon yong‘inlar natijasida yonib ketdi. Yong‘inlar oqibatida havoning ifloslanish darajasi ham o‘rtacha ko‘rsatkichdan yuqori bo‘ldi.